Experiments

Shareholder activism and sustainability: why and how do shareholders engage?

Teaser for a lunch seminar on 20 November 2025

In recent years, the corporate world has experienced an increased focus on sustainability. The pressure for climate action and social responsibility is no longer stemming solely from regulators, NGOs or the media. In fact, increasingly the push is coming from shareholders themselves. We have seen institutional investors and activist hedge funds use their shareholder rights to steer companies towards more sustainable business practices.

But how does this so-called ‘shareholder activism’ actually work in the context of sustainability? What motivates shareholders to engage on sustainability topics? And how much influence do they really have over corporate policy in jurisdictions such as Belgium, the Netherlands, the UK, and the US? 

These questions will take centre stage at the upcoming seminar on ‘Shareholder Activism and Sustainability’ organized by the Belgian Centre for Company Law, held on 20 November 2025 from 12-14h at Linklaters’ Brussels office.

The seminar will consist of the following speakers: Tom Vos (Maastricht University, University of Antwerp and Linklaters LLP), Lucia Jeremiašová (Maastricht University), Isabella Ritter (ShareAction), Rients Abma (Eumedion), Thierry L’Homme (Linklaters), Vincent Van Bueren (Gimv) and Florence Bindelle (EuropeanIssuers).

More information and registration can be found here. 

Below, we already give a teaser of the topics that will be covered in the seminar.

What is sustainability-focused shareholder activism?

Shareholder activism is not a novel, nor a recent idea. It refers to shareholders’ attempts to pressure management for changes in corporate policies and governance with the aim of improving firm performance. But in recent years, a new form of shareholder activism has emerged: sustainability-focused shareholder activism (sometimes also called ESG activism) which is focused on improving a company’s social and environmental impact, not (only) its financial performance.

This form of activism differs from ‘external stakeholder activism’ (such as litigation or protests by NGOs, unions, or consumers) because it operates from within the company’s shareholder base. Shareholders use the rights attached to their shares to advocate for change, whether through engagement with management, proposing resolutions at the general meeting, or voting against directors.

At the same time, different types of shareholder activists exist. Hedge funds, institutional investors, NGOs and even retail investors can all be active on sustainability issues. Their motives and methods may differ greatly. Some activists pursue sustainability because they see it as part of long-term financial value creation. Others act on the basis of broader social or environmental considerations, even when these do not align with shareholders’ financial interests.

The result is a complex landscape that blurs the boundaries between profit-driven engagement and purpose-driven advocacy.

Why would shareholders care about sustainability?

The motivations behind sustainable shareholder activism are as diverse as the activists themselves. Three main theoretical explanations for why investors care about corporate sustainability can be distinguished.

  1. Impact on long-term financial performance
    Many institutional investors engage on sustainability issues because they believe these affect long-term financial performance. A company that ignores environmental risks, for instance, might face future compliance- and litigation-related costs or reputational damage. Engagement thus becomes a way to protect portfolio value. However, this theory has limits. Index funds and “quasi-indexers”, which hold shares in nearly all major companies, may lack the financial incentives to monitor individual firms closely. And at some point, improving sustainability and maximising shareholder value may diverge.
  2. The ‘universal owner’ hypothesis
    According to another view, large diversified investors internalise externalities across their portfolios. As climate change and other societal issues may affect the long-term health of the entire economy and financial system, these ‘universal owners’ are motivated to promote sustainability to safeguard the value of their broadly diversified investments.  Thus, they engage for sustainability not because it improves a single firm’s returns, but because it protects their portfolio as a whole. The challenge, as scholars like Tallarita note, is that few portfolios are truly universal in practice.[1]
  3. Responding to investor demand
    Finally, asset managers may act on sustainability because they compete for investors’ capital. Many end-investors increasingly seek responsible management of their investments, and by implementing engagement strategies and robust ESG policies, firms can attract and retain these conscientious clients. Although it is of note to mention that this also raises the risk of “greenwashing” or what Christie calls “rational hypocrisy”: claiming to be committed to sustainability while avoiding costly or robust actions that such a commitment would require.[2]

Empirical evidence supports a nuanced picture. Studies find that institutional ownership is often associated with better environmental and social performance,[3] especially when investors engage collaboratively.[4] However, not all investors act on their words as some ESG funds vote strategically or selectively, supporting sustainability proposals only when their votes are non-decisive.[5]

The bottom line here is that shareholder activism has the potential to drive sustainability, but its effectiveness depends on who the activist is, how coordinated their efforts are and whether their incentives truly align with long-term value creation.

What are the tools of shareholders to influence sustainability?

Shareholder activists have several tools at their disposal to influence sustainability policy internally. These range from dialogue and engagement to formal mechanisms within corporate governance. Below, we touch on four key tools that are increasingly used to influence corporate sustainability agendas:

  1. Public Letters
    Activists may send open letters urging companies to adopt more ambitious climate targets or disclose sustainability information. These letters can attract media attention and signal investor expectations to the market.
  2. Shareholder Proposals
    In many jurisdictions, shareholders can submit proposals for consideration at the general meeting. These give investors a formal channel to put sustainability issues on the agenda at the general meeting. Such proposals are typically non-binding but may be impactful as signals of investor concern, attract attention of other shareholders, and influence board decisions. 
  3. Director Elections 
    Because boards set long-term strategy, electing or removing directors can be one of the most powerful ways to influence sustainability policy. Shareholders can support or oppose candidates of the board based on their sustainability stance, or, in some instances even propose their own alternative candidates. The 2021 Engine No. 1 campaign at ExxonMobil underscores the manner in which even small investors can make a significant impact.
  4. Say-on-Climate Votes
    A newer development, “say-on-climate” votes, allows shareholders to vote on companies’ climate policies. These votes may either be voluntarily offered by companies, proposed by shareholders, required by law or required by a company’s articles of association. Climate votes are becoming more common across jurisdictions and highlight the growing demand for corporate sustainability. 

​​Together, the aforementioned tools form a fast-evolving set of tools for shareholders, shifting the topic of sustainability from the sidelines of annual reports to the centre of corporate governance debates today.

Questions for Debate

The upcoming seminar will not only describe the mechanisms above but also invite discussion on their implications for corporate law and governance. Among the questions to be debated:

  • Will there be an increasing trend of shareholder activism on sustainability?
  • What can boards do to avoid shareholder activism on sustainability? How should they respond?
  • Should shareholders be able to file non-binding proposals on sustainability,?
  • Does current Belgian company law give shareholders sufficient means to influence corporate sustainability strategies?
  • Should Belgium introduce a mandatory “Say on Climate” vote?
  • Should shareholders have (more of) say on corporations’ sustainability policies; or is this best left to the discretion of boards?
  • Finally, will greater accountability to shareholders make companies more sustainable?

The seminar promises a lively exchange between academics, practitioners and policy experts. If you want to join us for this discussion, you can find more information and registration here.

Tom Vos
Assistant professor at Maastricht University, visiting professor at the University of Antwerp, Research Fellow at KU Leuven and attorney at Linklaters LLP

Lucia Jeremiašová
PhD candidate and lecturer at Maastricht University

Ehrin Belic
Student intern at the Institute for Corporate Law, Governance and Innovation Policies, Maastricht University

[1] Roberto Tallarita, “The Limits of Portfolio Primacy”, 76 Vanderbilt Law Review 2:511 (2023).

[2] Anna Christie, “The Agency Costs of Sustainable Capitalism”, 55 University of California, 875 (2021).

[3] Alexander Dyck, Karl V. Lins, Lukas Roth, Hannes F. Wagner, “Do institutional investors drive corporate social responsibility? International evidence” (2019), Journal of Financial Economics, Vol. 131, Issue 3, p. 693-714,

[4] Marco Ceccarelli, Simon Glossner, Mikael Homanen, Daniel Schmidt, “Which institutional investors drive corporate sustainability?” (2021), <http://dx.doi.org/10.2139/ssrn.3988058>.

[5] Roni Michaely, Guillem Ordonez-Calafi, Silvina Rubio, “Mutual Funds’ Strategic Voting on Environmental and Social Issues” (2021), ECGI Finance Working Paper No. 774/2021.

Wettelijke bedenktijd voor het bestuur van Nederlandse beursgenoteerde vennootschappen

Aankondiging van rondetafelgesprek op 10 november 2025 en korte teaser

Zoals verschillende andere landen volgt het Nederlandse vennootschapsrecht het stakeholder model: uit de Cancunuitspraak en de Nederlandse Corporate Governance Code volgt dat het bestuur moet handelen in het belang van de vennootschap en de daarmee verbonden onderneming, wat betekent dat het bestuur het “bestendige succes van de onderneming” moet bevorderen en de belangen van de stakeholders tegen elkaar moet afwegen.

Wat Nederland op corporate governance vlak bijzonder maakt is dat het vennootschapsrecht op verschillende manieren de rechten van aandeelhouders inperkt om te verhinderen dat de aandeelhouders excessieve druk zetten op het bestuur om hun eigen belangen te laten prevaleren op het bredere vennootschapsbelang. 

Een voorbeeld van dit fenomeen is de wettelijke bedenktijd voor het bestuur van Nederlandse beursgenoteerde vennootschappen in artikel 2:114b van het Nederlands Burgerlijk Wetboek. De wettelijke bedenktijd geeft het bestuur van Nederlandse beursvennootschappen de mogelijkheid om, met goedkeuring van de raad van commissarissen, een bedenktijd in te roepen van maximaal 250 dagen wanneer aandeelhouders de benoeming, schorsing of het ontslag (of een statutenwijziging van bepalingen inzake benoeming, schorsing, ontslag) agenderen van bestuurders en/of commissarissen, of wanneer een openbaar bod is aangekondigd of uitgebracht. Gedurende de periode dat de bedenktijd is ingeroepen wordt de bevoegdheid van de algemene vergadering inzake de benoeming, schorsing of het ontslag van bestuurders en commissarissen (of een statutenwijziging daaromtrent) opgeschort.

Continue reading “Wettelijke bedenktijd voor het bestuur van Nederlandse beursgenoteerde vennootschappen”

The EU Proposal for Pre-packs with Related Parties – some critical notes and essential amendments

A post by Rolef de Weijs and Flip Schreurs

1. Harmonization of Pre-packs 

The European Union seeks to harmonize European Insolvency Law. It has proposed a Directive for the harmonisation of certain aspects of insolvency law across Member States, including pre-packs.[1] The Commission’s ambition is to have this Proposal for a European pre-pack adopted as a Directive already by January 2026 (“the Proposal”).[2]

A pre-pack is a prepared insolvency procedure in which the sale of the business to a new owner is arranged prior to the opening of insolvency proceedings. Normally, this sale process takes place in a closed bidding environment and even in secrecy, in order not to disrupt the business and to ensure value maximization for creditors. Once the company is declared insolvent, the first thing that will typically happen is that the court appointed trustee will transfer the business to the highest bidder coming out of the sale process.[3]

Pre-packs have a tainted reputation, at least in jurisdictions where they are being used.[4] In part this is due to the highly legal nature of a pre-pack which overrides what people see in the street. In case of a prepack, a company as legal entity is declared insolvent by the court, but the business uninterruptedly continues to operate with a new owner. Creditors can no longer pursue their claim against the business (which is transferred to the new owner) and will have to file their claim with the trustee of the bankrupt entity. As long as pre-packs are conducted with outside parties, there is however little room for abuse. The procedure would then simply seek to ensure that the business is sold to the highest bidder in the interest of the joint creditors.[5] The prevention of damage caused by disruption by ensuring a confidential preparation only maximizes value. If this is what the pre-pack is all about, there is little cause for the tainted reputation.

Continue reading “The EU Proposal for Pre-packs with Related Parties – some critical notes and essential amendments”

De nieuwe Nederlandse geschillenregeling

Een post door Prof. mr. J.M. de Jongh (Erasmus Universiteit Rotterdam, raadsheer Ondernemingskamer)

De twee gezusters

De Belgische wettelijke geschillenregeling is een voorbeeld van een succesvolle ‘legal transplant’: de oorspronkelijke regeling uit 1995 was geïnspireerd door de Nederlandse geschillenregeling uit 1989. Opvallend genoeg heeft de Nederlandse geschillenregeling ruim 35 jaar een kwijnend bestaan geleid, terwijl haar Belgische evenknie tot op de dag van vandaag juist zeer succesvol is.

Continue reading “De nieuwe Nederlandse geschillenregeling”

Professor Ed Morrison (Columbia Law School) on the Law and Economics of Restructuring and Insolvency ~ Dieter Heremans Lectures series in Law & Economics 2025 at KU Leuven (Belgium)

The Dieter Heremans Lectures series in Law & Economics 2025 at KU Leuven (FEB and Faculty of Law and Criminology) will be given by Professor Edward R. Morrison (Columbia Law School).

You are kindly invited to the opening lecture Tuesday November 4 2025, in Grote Aula, (Maria Theresia College), 3000 Leuven (Belgium).

You can register here. Registration if free but mandatory.

Opening Lecture | Why is Insolvency Law Rarely Used By Failing Businesses Around the World? 
Welcome by Professor Joeri Vananroye
Introduction by Professor emeritus Dirk Heremans
Tuesday November 4 : 11u
Grote Aula (Maria Theresia College)
Hosts: Professors Frederik De Leo and Gillis Lindemans

Lecture 2 | Valuation in Corporate Reorganization and Beyond: Why Experts Disagree 
Tuesday November 4: 18u
KU Leuven Campus Brussels, rooom 4215, Hermesgebouw, Stormstraat 2, Brussels
Host: Professor Olivier Roodhooft

Lecture 3 | Why the Model Law on Cross-Border Insolvency is Failing: It’s Time to Change the “Center of Main Interest” (COMI) Rule
Wednesday November 5: 14u
Aula DV1 01.54 (Faculty of Law)
Host: Professor Bram Devolder

Lecture 4 | Corporate Debt Restructuring: Which Firms Restructure Out-of-Court? How Do They Do It? How Does Insolvency Law Influence the Restructuring Process?
Thursday November 6 : 11u
Aula Michotte (Tiensestraat 102)
Host: Professor Marieke Wyckaert

Lecture 5 | What’s Changing in U.S. Corporate Restructuring Today
Friday November 7 : 14u
MSI 00.28 (Erasmusplein 2)
Host: Professor Bert Keirsbilck

You can register here. Registration if free but mandatory.

Continue reading “Professor Ed Morrison (Columbia Law School) on the Law and Economics of Restructuring and Insolvency ~ Dieter Heremans Lectures series in Law & Economics 2025 at KU Leuven (Belgium)”

Kortetermijndenken bij vennootschapsbestuurders

Wat is kortetermijndenken bij vennootschappen? Is er empirisch bewijs dat kortetermijndenken een groot en systematisch probleem is bij bestuurders van beursgenoteerde vennootschappen? Leidt aandeelhoudersactivisme tot kortetermijndenken? En stimuleren loyauteitsstmerechten en controlerende aandeelhouders langetermijndenken?

Dit zijn vragen die reeds in eerdere blogposts op deze blog aan bod kwamen (zie bijvoorbeeld hier, hier, hier en hier).

In een recent webinar voor Instituut voor Filosofische en Sociaalwetenschappelijke Educatie (Ifese), probeerde ik een antwoord te geven op deze en gerelateerde vragen inzake kortetermijndenken bij vennootschapsbestuurders. Een opname van mijn presentatie is beschikbaar op YouTube.

Mijn presentatie was gebaseerd op een FWO-onderzoeksproject dat ik uitvoer samen met drs. Theo Monnens over “Short-termism in corporate governance: a continental European perspective” en op verschillende papers die ik over dit thema publiceerde met co-auteurs (bijvoorbeeld hier, hier en hier).

Een kort voorproefje van mijn conclusies vindt u hier:

  • Het probleem van kortetermijndenken moet onderscheiden worden van het probleem van externaliteiten veroorzaakt door vennootschappen;
  • Kortetermijndenken kan worden veroorzaakt door kortetemijngerichte investeerders (en te veel aandeelhoudersmacht) of kortetermijngerichte managers (en te weinig aandeelhoudersmacht);
  • Er is geen overtuigend bewijs van systematische macro-economische effecten van kortetermijndenken;
  • Er is geen overtuigend bewijs dat hedge fonds activisten gemiddeld genomen kortetermijngericht zijn;
  • Er is geen overtuigend bewijs dat loyauteitsstemrecht helpt bij het probleem van kortetermijndenken, behalve door het faciliteren van controlerende aandeelhouders;
  • Er zijn goede theoretische en empirische argumenten dat controlerende aandeelhouders zowel positief als negatief kunnen zijn voor langetermijndenken – het hangt af van het type van controlerende aandeelhouder;
  • “One size does not fit all” in corporate governance – ook niet om kortetermijndenken tegen te gaan;
  • Dwingende wetgeving om een zogenaamd probleem van kortetermijndenken aan te pakken is daarom op basis van het huidige bewijs niet gerechtvaardigd.

Voor de volledige redenering verwijs ik naar de YouTube opname of de hierboven genoemde papers.

Tom Vos
Assistant professor, Maastricht University
Visiting professor, Jean-Pierre Blumberg Chair at the University of Antwerp
Research fellow, KU Leuven
Attorney, Linklaters LLP

Themis Insolventierecht (mei 2026)

Schrijf nu in voor Brussel (donderdag 21/05/2026)  of Leuven (ook via livestream) (donderdag 28/05/2026) 

Insolventierecht is aan de beurt in de lopende Themis-cyclus voor juridische navorming. Het doelpubliek bestaat niet alleen uit specialisten in het insolventierecht, maar ook uit juristen die in hun praktijk met insolventie in aanraking komen — met andere woorden: alle juristen

Programma

Twintig recente arresten inzake beslag en executie
Mr. Stan Brijs
Advocaat te Brussel (NautaDutilh), vrijwillig wetenschappelijk medewerker (Instituut voor Insolventierecht KU Leuven)

‘De curator stapt in de schoenen van de gefailleerde’: welke eerdere afspraken binden de schuldeisers?
Prof. dr. Joeri Vananroye
Hoogleraar KU Leuven (Instituut voor Insolventierecht), advocaat te Brussel (Quinz)

Wedersamenstelling van de boedel: aandachtspunten voor debiteur en curator
Prof. dr. Gillis Lindemans
Gastdocent KU Leuven (Intstituut voor Insolventierecht), advocaat te Brussel (Quinz)

Overdracht van de onderneming in de context van insolventie
Prof. dr. Frederik De Leo
Gastdocent KU Leuven (Instituut voor Insolventierecht), advocaat te Brussel (NautaDutilh)

Twee sessies:
Brussel (donderdag 21/05/2026) – 14:00-18:00
Leuven (en via livestream) (donderdag 28/05/2026) – 14:00-18:00

Prijsinfo

– Afgestudeerd vóór 2023: 175 euro
– Afgestudeerd – eerste masterdiploma – in 2023, 2024 of 2025: 150 euro
– Deelnemer intern (enkel personeelsleden rechtsfaculteiten KU Leuven, UHasselt en Kulak): 60 euro
Prijzen incl. online en gedrukt cahier en vrij van BTW volgens art. 44, § 2, 4° WBTW (Onderwijs)

Zie in dezelfde cyclus ook de opleiding Personen- en Familierecht (maart 2026) en Vastgoedrecht (april en mei 2026).

The 28th Company Law Regime – paper by the Belgian Centre of Company Law

This Belgian Centre of Company Law (‘BCCL’) has published a paper with feedback on the ideas for a 28th Company Law Regime, as part of the Consultation which the Commission has organized on this topic.

BCV_CDS_28th Regime_20250926Download

The BCCL is a non-profit organization bringing together virtually all Belgian corporate law scholars and various Belgian corporate law practitioners with an academic affiliation.

Het beleidsvoorstel rond omzetting van de MVS Richtlijn: voorgestelde aanpassingen rond soortdisproportionele uitgiftes en het soortoverstijgend wettelijk voorkeurrecht

Een post door Michiel Stuyts (Eubelius, UAntwerpen)

Een werkgroep binnen het Belgisch Centrum voor Vennootschapsrecht / Centre belge du Droit des Sociétés (BCV-CDS) heeft een beleidsvoorstel uitgewerkt dat advies uitbrengt aan de Belgische wetgever over de omzetting van de Europese richtlijn betreffende structuren met aandelen met meervoudig stemrecht (“MVS Richtlijn”). Het volledige voorstel, dat inzet op een bredere beleidsherziening, is hier beschikbaar, en is in een eerdere blogpost geïntroduceerd.

Deze post gaat nader in op twee van de voorgestelde aanpassingen: een opt-out-mogelijkheid in verband met zogenaamde “soortdisproportionele uitgiftes”, en een terugkeer naar een algemeen “soortoverstijgend” (d.i. niet soortgebonden) wettelijk voorkeurrecht.

Continue reading “Het beleidsvoorstel rond omzetting van de MVS Richtlijn: voorgestelde aanpassingen rond soortdisproportionele uitgiftes en het soortoverstijgend wettelijk voorkeurrecht”

Steward ownership: enkel nobele intenties?

Een post door Sofie Cools en Lisa Bueken (Jan Ronse Instituut, KU Leuven)

1. In 2022 haalde het welbekende outdoormerk Patagonia de krantenkoppen toen oprichter Yvon Chouinard alle aandelen in Patagonia Inc. wegschonk aan een trust en een non-profitorganisatie. Patagonia Perpetual Purpose Trust ontving alle aandelen met stemrecht. De aandelen zonder stemrecht en mét winstrechten gingen naar de non-profit organisatie Holdfast Collective. De trust moet haar stemrechten op de algemene vergadering van Patagonia Inc. uitoefenen in lijn met de waarden van Patagonia Inc. en Holdfast Collective moet de dividenden die ze ontvangt van Patagonia Inc. gebruiken om de klimaatcrisis tegen te gaan. “Earth is now our only shareholder” luidde het. Op deze manier hoopte Yvon Chouinard de missie van Patagonia Inc. op lange termijn veilig te stellen.

2. De nieuwe eigendomsstructuur van Patagonia wordt gezien als een schoolvoorbeeld van steward ownership. Het begrip steward ownership vindt zijn oorsprong in Duitsland, waar het door de Purpose Foundation werd gelanceerd. Sindsdien is de steward ownership-beweging wereldwijd in opmars. In steeds meer landen ontstaan organisaties die het model promoten, zoals Steward-Owned in België. Heel wat literatuur over steward ownership is sterk gebaseerd op publicaties van dergelijke organisaties en daardoor soms een tikkeltje idealistisch. Het doel van deze bijdrage is om het fenomeen met een open blik, maar ook kritisch onder de loep te nemen.

Continue reading “Steward ownership: enkel nobele intenties?”

Multiple voting rights vs. loyalty shares: exploring how Belgium’s governance framework might evolve

Belgian companies whose shares are listed on a regulated market or an MTF are currently not allowed to issue ‘true’ multiple voting rights shares (MVS). With the adoption of the Belgian Code on Companies and Associations (BCCA) in 2019, the legislator (re)introduced the possibility for non-listed companies to create MVS, but this option remained unavailable for listed companies. Instead, Article 7:53 of the BCCA only allows listed Belgian companies to include a provision in their articles of association for so-called ‘loyalty’ voting rights shares (LVS), which grant an extra vote per share to shareholders who have continuously held their shares in registered form for at least two years (and provided that the shares are fully paid-up)[1].

Five years since its introduction, the Belgian LVS regime has not quite delivered on its promise of strengthening long-term shareholder engagement in listed companies: its practical uptake has been modest, and its benefits largely concentrated among controlling shareholders[2]. Compared to MVS, the effectiveness of LVS as a control-enhancing mechanism is limited by the fact that (i) it only grants one additional vote per share and (ii) this additional vote is lost when the share is transferred (with limited exceptions). Moreover, LVS have not really contributed to more initial or secondary public offerings but have mainly allowed controlling shareholders to reduce their capital investment while maintaining the same level of voting control.

As part of the EU’s broader effort to make public capital markets more attractive, in particular for small and medium-sized enterprises (SMEs), the MVS Directive[3] requires Member States to permit MVS structures for companies listing on multilateral trading facilities (MTFs). In Belgium, there is growing momentum to go beyond the MVS Directive’s minimum requirements by allowing MVS structures not only on MTFs but also on regulated markets, and by enabling their introduction not just at the IPO stage but also later (hence also for companies that are already listed today). A group of legal experts working under the auspices of the Belgian Centre for Company Law has published a detailed proposal in this sense (see “MVS proposal Belgian Centre for Company Law” and “Multiple voting shares in listed companies in Belgium”) which has received attention in the newspapers recently.[4]

Hereafter, we explore how the introduction of MVS for listed companies may impact the current LVS regime in Belgium and the proposals formulated in this regard by the aforementioned legal expert group. The LVS regime falls outside the scope of the MVS Directive since it does not involve the creation of separate share classes[5]. Nonetheless, when transposing the MVS Directive, the Belgian legislator will have to make certain important policy choices that will also affect LVS.

Continue reading “Multiple voting rights vs. loyalty shares: exploring how Belgium’s governance framework might evolve”

Repliek: het faillissement van de beherende vennoot van een VOF of commanditaire vennootschap (bis)

Een post door Matthias Wauters (Eubelius, KU Leuven)

1.

Recent verscheen in het TRV-RPS een arrest van het Hof van Beroep te Brussel (Brussel 26 februari 2024, TRV-RPS 2025, 568) waarin het Hof zich uitsprak over de persoonlijke faillietverklaring van een natuurlijke persoon, beherend vennoot van een CommV. De vraag raakt aan de essentie van de vennootschappen zonder volkomen rechtspersoonlijkheid. Nu de VOF sinds bijna drie decennia niet langer de vennootschap van gemeen recht uitmaakt, zijn de onvolkomen rechtspersonen een stuk schaarser geworden. Dat geldt ook voor de theorievorming rond deze vennootschappen met dubbel gelaat. De beperkte toepassingen blijven niettemin boeiende conceptuele vragen oproepen, zoals ook blijkt uit voormeld arrest en de annotatie van S. Snauwaert.

Continue reading “Repliek: het faillissement van de beherende vennoot van een VOF of commanditaire vennootschap (bis)”

Juridische complexiteit: een conceptueel denkader

Ons rechtsbestel wordt al decennia geassocieerd met een groeiende complexiteit. In publieke debatten wordt gesproken over ‘regelneverij’, ‘juridische doolhoven’ en ‘overregulering’. Burgers, ondernemingen en maatschappelijke stakeholders ervaren regelgeving vaak als nodeloos ingewikkeld. Bedrijven in het bijzonder klagen over de torenhoge compliancekosten die een rem zouden zetten op innovatie en investeringen. Politici en beleidsmakers beloven steevast te streven naar vereenvoudiging en betere regelgeving.

Toch blijft de kern van de discussie vaak erg vaag. Wat wordt net bedoeld met de vaststelling dat ons recht ‘ingewikkeld’ of ‘complex’ is. Wat bedoelen we met complexiteit in juridische zin? Bestaat er een objectieve maatstaf? Is complexiteit altijd negatief? En zijn eenvoudige regels een realistische doelstelling of een onhaalbaar ideaalbeeld?

In mijn bijdrage ‘A Conceptual Framework on Legal Complexity’ bied ik een conceptueel raamwerk aan dat juridische complexiteit multidimensionaal benadert, onderscheid maakt tussen systeemniveau en regelniveau, en inzichtelijk maakt welke trade-offs schuilgaan achter pogingen tot vereenvoudiging. Het artikel illustreert dit met voorbeelden uit het Belgische vennootschapsrecht, maar de analyse is naar mijn mening transversaal toepasbaar op alle rechtsdomeinen.

Continue reading “Juridische complexiteit: een conceptueel denkader”

Tegen de waardering van aandelen via de “substantiële methode” bij de geschillenregeling

De geschillenregeling is uitgegroeid tot het belangrijkste instrument om aandeelhoudersgeschillen te beslechten. Bij de geschillenregeling kan de voorzitter van de ondernemingsrechtbank bevelen dat een medeaandeelhouder de aandelen van de eiser moet overnemen (uittreding) of zijn of haar aandelen moet verkopen aan de eiser (uitsluiting). Cruciaal daarbij is uiteraard de prijs waartegen de overdracht gebeurt, en dus de keuze van de waarderingsmethode. Een verkeerde keuze kan leiden tot een onderschatting of overschatting van de waarde van de aandelen, en dus tot een onevenwichtige oplossing van het conflict.

In de waarderingsliteratuur[1] is men het erover eens dat de Discounted Cash Flow (DCF) methode in theorie de meest betrouwbare methode is. De DCF-methode vertrekt van de verwachte toekomstige vrije cashflows en verdisconteert die naar vandaag. Het nadeel van de DCF-methode is echter dat ze erg complex is en berust op voorspellingen over toekomstige cashflows, die zeker in het kader van een conflict gemanipuleerd kunnen zijn en hoe dan ook slechts voorspellingen blijven. Een kleine wijziging in de parameters (waaronder ook de verdisconteringsvoet) kan bovendien tot een aanzienlijk verschillend resultaat leiden, waardoor in de praktijk ook vaak een multiple methode wordt gebruikt als check. Bij de multiple-methode neemt men een bepaald element uit het resultaat van de onderneming, zoals de EBIT(DA), omzet of cashflow, en vermenigvuldigt dat met een bepaalde “multiple”, die men bekomt van vergelijkbare beursgenoteerde ondernemingen of overnametransacties. De multiple-methode is eigenlijk een versimpelde DCF-methode. Beide methodes meten de ondernemingswaarde, waarvan dan de netto-financiële schuld (gecorrigeerd voor overtollige cash of andere niet-bedrijfsmatige activa) moet worden afgetrokken om de aandelenwaarde te bekomen.

Helaas zien we in vonnissen nog vaak een andere methode terugkomen, de methode van de “substantiële” of “boekhoudkundige” waarde, vaak als één van de waarderingsmethodes die wordt meegenomen in een gewogen gemiddelde van verschillende methoden (de zogenaamde “gemengde methode”). 

Continue reading “Tegen de waardering van aandelen via de “substantiële methode” bij de geschillenregeling”

Gewijzigde regels inzake borg, garantie en andere persoonlijke zekerheden: last call voor studiemiddag te Leuven, volgende week dinsdag (9 september)

Op 1 januari 2026 treedt de nieuwe regeling inzake persoonlijke zekerheden in werking, als onderdeel van het BW (Boek 9, Titel 1). De wet bevat een uitgewerkte regeling inzake borgtocht en autonome garantie, maar ook bijzondere bepalingen inzake consumentenborgtocht. Deze mechanismen worden ook afgebakend tegenover hoofdelijkheid tot zekerheid, sterkmaking tot zekerheid en, de patronaatsverklaring.

Op een studienamiddag van de KU Leuven volgende dinsdag te Leuven (9 september 2025, met livestream) bespreken experts de hervormde wettelijke regels besproken met het oog op de praktijk. Deelnemers aan een van deze studienamiddagen krijgen een verslagboek toegestuurd.

Op het programma:

  • Algemene inleiding ~ Prof. dr. Vincent Sagaert (KU Leuven en KULAK)
  • Borgtocht ~ Prof. dr. em. Matthias Storme (KU Leuven, advocaat)
  • Consumentenborg ~ Mr. Dominique Blommaert (advocaat te Brussel en Gent)
  • Autonome garantie ~ Mr. Charles-Antoine Leunen (advocaat te Brussel, vrijwillige wetenschappelijk medewerker Instituut Handels- en Insolventierecht KU Leuven)
  • Andere zekerheidsmechanismen (bindende patronaatsverklaring, hoofdelijkheid  tot zekerheid en sterkmaking tot zekerheid) ~ Prof. dr. Joeri Vananroye (KU Leuven, advocaat)

Voorzitter is Prof. dr. Marieke Wyckaert (KU Leuven).

Deze studiemiddag wordt herhaald te Kortrijk op 8 oktober 2025.

Meer informatie en inschrijvingslink in de links voor Leuven (9 september 2025) en Kortrijk.